ROLLIN RACHELE & MARK VAN TONGEREN : Incognito ergo sum / Boventoonzangmarathon / Openbare verdediging, THE NETHERLANDS

Standard
     
Incognito ergo sum / Boventoonzangmarathon / Openbare verdediging
 
letter size

In het kader van zijn promotie op de dissertatie Grenzen van het hoorbare: over de meerstemmigheid van het lichaam, heeft de Academie der Kunsten van de Universiteit Leiden het genoegen je uit te nodigen voor de volgende gebeurtenissen:

Incognito ergo sum

Cogito ergo sum (Descartes): ik denk, dus ik ben
Incognito (Van Dale): het verborgen houden van de identiteit

Incognito ergo sum. De gevleugelde uitspraak van René Descartes, aangepast aan onze tijd, is de leidraad voor de geluidsverkenningen van het Superstringtrio. Dit trio bespeelt geen snaren en telt slechts twee vaste leden. Parallel aan natuurkundigen die wetmatigheden proberen op te sporen in fijntjes trillende onzichtbare ‘materie’, graaft het Superstringtrio naar de verborgen orde en chaos van de toon. Het vraagt zich af: is het mogelijk om onszelf via de muziek een spiegel voor te houden? Of is het de muziek die zich aan ons spiegelt?

De techniek van het boventoonzingen is één van de vertrekpunten van Mark van Tongeren’s onderzoek Grenzen van het hoorbare, een zoektocht naar de rol van boventonen en timbre in de stem. In de voorstelling worden impliciet gezongen boventonen (zoals in The Ground beneath my Ears) afgewisseld met expliciet gezongen boventonen van de Permutationes (van de compositiecyclus 0…), waarmee het Superstringtrio diep doordringt in de matrix van de boventoonreeks. De unieke kwaliteiten en ratio’s van akkoorden van harmonischen leiden naar een nulpunt (o.) van de auditieve waarneming.

De prijs die betaald moet worden om hun vragen te beantwoorden, is niets minder dan het uitwissen van de eigen identiteit van de zangers. Uiteindelijk beseffen zij niet de virtuoze heersers op hun muzikale terrein te zijn, en geven zij zich over aan de wetmatigheden van geluid die hen vorm geven. Daarom besluiten zij hun samenklanken niet langer te kiezen, maar de boventoonreeks zichzelf tegen te laten komen. Ze betreden ongehoorde, gezongen ruimtes op de grens van het menselijke en het onmenselijke …

Uitvoerders:
Rollin Rachele, stem
Mark van Tongeren, stem
Daphne van Tongeren, licht-performance
Horst Rickels: regie-aanwijzingen
Maksim Shaposhnikov: spreker

Zondag 10 en dinsdag 12 maart 2013. Deuren open 18:00. Aanvang rond 18:30.
Plantage Doklaan 8-12, 1018 CM Amsterdam.
Tramlijn 9 en 14, halte Plantage Middenlaan. Parkeergarage: Waterlooplein.
Zie ook www.dokzaal.nl 

Het verdient aanbeveling Uw komst aan te kondigen via deze link: https://docs.google.com/forms/d/1Lya8FKDgXj7WmtyXRWrEusSUZRkjgX0wzLJApMbZbNY/viewform?pli=1, of via het emailadres 
grenzenvanhethoorbare@gmail.com.

Boventoonzangmarathon: 0… op de werkvloer

In een kleine werkkamer aan het Rapenburg 38, met een uitstekende akoestiek, werden ooit de eerste opnames van de 0… (‘Nulpunten’) gemaakt, een cyclus van composities rondom stem, boventonen en timbre gecomponeerd door promovendus Mark van Tongeren. Ter voorbereiding van de tweede uitvoering en de verdediging van het proefschrift sluiten zanger Rollin Rachele en de promovendus zich opnieuw op in deze rustige werkkamer, om bezoekers drie uur lang onder te dompelen in ongehoorde combinaties van grond- en boventonen. Gedurende deze marathon mogen steeds één of enkele toehoorders de kamer betreden. Voor elke bezoeker zingen de heren een op maat gesneden constellatie van grond- en boventonen, vakkundig geselecteerd uit van Tongeren’s Permutationes door componist Paul Oomen. Het vertrekpunt is steeds een ‘droge’, systematische uitvoering van de 0…, maar de zangers en de componist laten zich al doende leiden door de unieke persoonlijkheid van elke Permutatio én die van de toehoorders. Zonder te spreken, maar met behulp van gebaren, onstaat er een lange, doorlopende compositie: het vlees aan de botten van de 0… .

Mark van Tongeren over de Permutationes: “De stemmen van Rollin Rachele en mijzelf moeten niet zozeer virtuositeit of het miraculeuze van boventoonzang tentoonspreiden, maar zich, in tegendeel, richten op de meest basale, en soms haast kinderlijk eenvoudige structuren van de boventoonreeks. Er moest niets meer bij de bestaande vormen van boventoonzang. Er moest ietsaf. Op deze manier zou ik een soort nulpunt in het bereik van onze auditieve wereld kunnen formuleren. De Permutationes zijn het antwoord op deze vraag, en vormen het uitgangspunt van de compositiereeks 0… .”

Lees meer over de 0… hier

Uitvoerders:
Rollin Rachele, Mark van Tongeren: stem
Paul Oomen: live compositorische directie

Maandag 11 maart 2013, van 13:30 tot 16:30.
Er is gedurende deze tijd vrije inloop, maar gezien de zeer beperkte ruimte worden
er steeds 1 tot 4 luisteraars tegelijk de kamer ingelaten, alnaar gelang de drukte.
Academie der Kunsten, Rapenburg 38, Leiden.

Openbare verdediging
Mark van Tongeren verdedigt zijn proefschrift
Grenzen van het hoorbare: over de meerstemmigheid van het lichaam.

In onze cultuur worden vokale harmonischen pas sinds enkele decennia ingezet als een zelfstandig muzikaal element. Grenzen van het hoorbare verkent de veranderende verhouding tussen zangers, luisteraars en boventonen. Als onderzoeksmethode zijn onder andere composities (Nulpunten) ontwikkeld, die pogen het boventoonzingen, en daarmee het sonische bronmateriaal van het menselijk lichaam, van de grond af op te bouwen. Zij vormen de aanleiding voor een nader onderzoek naar werkelijkheid en illusie van onze auditieve wereld. Aan de hand van zijn ervaringen met Tibetaanse monniken en Sardijnse broederschappen en met het ‘transverbale’ oeuvre van Michael Vetter, ontwikkelt Mark van Tongeren het begrip ‘meerstemmigheid van het lichaam.’ Volgens hem ligt het laatste woord echter bij de lezers/luisteraars: met de cd Hier begint het en de voorstelling Incognito ergo sum daagt hij hen uit de grenzen van het hoorbare te verleggen.

Promotoren: Prof. Frans de Ruiter, Prof. Dr. Ben Arps, Dr. Marcel Cobussen, Prof. Dr. Joep Bor

Woensdag 13 maart 2013, 13:45
Academiegebouw. Rapenburg 73, Leiden
Men betreedt het Academiegebouw via de linkeringang. De verdediging vindt plaats in de Senaatskamer op de eerste verdieping aan de rechterkant.

Het aantal zitplaatsen voor de verdediging is beperkt en we willen ook in verband met de receptie graag weten hoeveel mensen van plan zijn te komen. Kondig zo mogelijk je komst aan via en anders per email: t.soekkha@hum.leidenuniv.nl, of eventueel per telefoon: 071 – 5272999.

Het Superstringtrio
Het Superstringtrio bespeelt geen snaren, telt twee vaste leden en gelooft heilig in illusies. Parallel aan natuurkundigen die wetmatigheden proberen op te sporen in fijntjes trillende onzichtbare ‘materie’, graaft het Superstringtrio naar de verborgen orde en chaos van de toon. Het vraagt zich af: is het mogelijk om de muziek, en daarmee onszelf, een spiegel voor te houden? Of houden we onszelf voor de gek, en is het de muziek die zich aan ons spiegelt?

 
Rollin Rachele (Foto: Jochem Hartz)

Rollin Rachele (www.overtonesinging.com) is wereldwijd actief als zanger, docent en componist en betrokken bij vele samenwerkingsverbanden op het gebied van muziek en theater. Hij specialiseert zich in boventoonzang, wat hij sinds 1979 beoefent. Hij heeft onlangs een vierjarige opleiding Hindoestaanse vokale muziek afgerond aan Bharatiya Vidya Bhavan in Londen, onderdeel van het Trinity Laban conservatorium. Hij werkt regelmatig met Unstructured Light, een multi-disciplinaire theatergroep. Hij is auteur van een boek over boventoonzang, waarvan binnenkort een derde herziene editie uitkomt, en bracht een muziekvideo en drie cds uit.


Mark van Tongeren (Foto: Jochem Hartz)

Mark van Tongeren is musicoloog, zanger en geluidskunstenaar. In 1993 toog hij voor het eerst naar Zuid-Siberië om onderzoek te doen naar het keelzingen, waarbij één zanger meerdere tonen tegelijk ten gehore brengt. Hij is vooral bekend vanwege zijn werk als onderzoeker en uitvoerder van het boventoonzingen. Hierover publiceerde hij aan het begin van dit millennium eenengelstalig boek dat als een standaardwerk beschouwd wordt. Van Tongeren speurt als musicus/ performer/ onderzoeker van meet af aan naar de grenzen van het menselijk stembereik, van muziek en geluid, en van het gehoor.

http://www.fusica.nl/?#id47

FUSICA

Mark van Tongeren

10+11+12+13 March 2013

Performances
Leiden / Amsterdam
+
PhD Defense
Leiden University
… Read more / Lees meer

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s